Aort Koarktasyonu

Belirtileri, tanısı ve tedavisi

Kısaca

  • Aort koarktasyonu, kalpten çıkan ana atardamar olan aortun bir bölümünde doğuştan bulunan daralmadır.
  • Kollarda yüksek tansiyon, bacaklarda düşük tansiyon ve zayıf kasık nabızları tipik bulgulardır; bazı hastalarda hiç belirti olmayabilir.
  • Tanıda kol ve bacak tansiyonlarının karşılaştırılması, ekokardiyografi ve BT veya MR anjiyografi kullanılır.
  • Tedavide cerrahi onarım, balon anjiyoplasti ve stent uygulanır; tedavi sonrasında da ömür boyu düzenli kontrol gerekir.
Bu sayfada
  1. Aort koarktasyonu nedir?
  2. Nedenleri nelerdir? Kimlerde görülür?
  3. Belirtileri nelerdir?
  4. Tanısı nasıl konulur?
  5. Nasıl tedavi edilir?
  6. Tedavi yöntemleri arasındaki farklar nelerdir?
  7. Tedavi edilmezse ne olur?
  8. Tedavi sonrasında takip nasıl yapılır?
Normal aort ile doğuştan daralmış aortu karşılaştıran kalp çizimleri
Normal aort ve aort koarktasyonunda daralmış aort.

Aort koarktasyonu nedir?

Aort, kalpten çıkan ve oksijen bakımından zengin kanı bütün vücuda taşıyan en büyük atardamardır.

Aort koarktasyonu, aort damarının bir bölümünde doğuştan bulunan daralmadır. Bu daralma genellikle aort kavsinin hemen sonrasında, sol kol atardamarının (sol subklaviyan arter) ayrıldığı bölgeye yakın bir yerde ortaya çıkar.

Daralma nedeniyle kalbin kanı vücuda pompalaması zorlaşır. Daralmanın üst kısmında kan basıncı yükselirken alt kısmında kan akımı azalabilir.

Bu nedenle kollarda yüksek tansiyon, bacaklarda ise düşük tansiyon veya dolaşım yetersizliği görülebilir.

Aort koarktasyonu: aortun doğuştan daralan bölümü kollarda tansiyonu yükseltir, bacaklarda kan akımını azaltır; darlık cerrahi, balon veya stent ile genişletilebilir.

Nedenleri nelerdir? Kimlerde görülür?

Aort koarktasyonu çoğunlukla doğuştan gelen bir kalp ve damar hastalığıdır. Oluşumunda anne karnındaki damar gelişiminin farklılaşması rol oynar.

Erkeklerde daha sık görülür. Bazı genetik sendromlarla, özellikle Turner sendromuyla ilişkili olabilir.

Aort koarktasyonuna biküspit aort kapağı gibi başka doğumsal kalp hastalıkları da eşlik edebilir.

Hastalık genellikle çocukluk döneminde tanınır. Ancak hafif darlıklar erişkin yaşlara kadar fark edilmeyebilir.

Belirtileri nelerdir?

Belirtiler darlığın derecesine ve hastanın yaşına göre değişir.

Bebeklerde ciddi aort koarktasyonu; beslenme güçlüğü, hızlı solunum, solukluk, halsizlik ve kalp yetersizliği belirtileriyle ortaya çıkabilir.

Daha büyük çocuklarda ve erişkinlerde ise şu belirtiler görülebilir:

  • Yüksek tansiyon
  • Baş ağrısı
  • Çabuk yorulma
  • Egzersiz sırasında nefes darlığı
  • Yürürken bacaklarda ağrı veya güçsüzlük
  • Ayaklarda soğukluk
  • Burun kanaması

Bazı hastalarda hiçbir belirti bulunmayabilir ve hastalık yüksek tansiyon araştırılırken saptanabilir.

Tanısı nasıl konulur?

Aort koarktasyonundan şüphelenildiğinde kollardan ve bacaklardan kan basıncı ölçülür.

Kollardaki kan basıncının bacaklardan belirgin yüksek olması önemli bir bulgudur. Ayrıca kasık bölgesindeki nabızların zayıf veya gecikmeli alınması da tanıyı düşündürebilir.

Tanıda ekokardiyografi kullanılarak kalp yapısı ve aorttaki daralma değerlendirilir.

BT anjiyografi veya MR anjiyografi, konvansiyonel (klasik) anjiyografi darlığın yerini, uzunluğunu ve aortun diğer bölümlerini ayrıntılı olarak göstermeye yardımcı olur.

Nasıl tedavi edilir?

Tedavi, darlığın derecesine, hastanın yaşına ve eşlik eden kalp hastalıklarına göre planlanır.

1. Cerrahi tedavi

Daralmış aort bölümü çıkarılarak sağlam damar uçları birleştirilebilir veya uygun hastalarda farklı cerrahi genişletme teknikleri uygulanabilir.

2. Balon anjiyoplasti

Kasık atardamarından ilerletilen bir balon yardımıyla daralmış aort bölgesi genişletilir.

Özellikle daha önce tedavi edilmiş ve yeniden daralma gelişmiş bazı hastalarda kullanılabilir.

3. Stent tedavisi

Uygun anatomisi bulunan ergenlerde ve erişkinlerde sık tercih edilen yöntemlerden biridir.

Daralmış aort bölgesine stent yerleştirilerek damar genişletilir ve kan akımı rahatlatılır.

4. İlaç tedavisi

Yüksek tansiyonun kontrol altına alınması için ilaç kullanılabilir. Ancak ilaçlar aorttaki anatomik daralmayı ortadan kaldırmaz.

Tedavi yöntemleri arasındaki farklar nelerdir?

Cerrahi tedavi, daralmış damar bölümünün doğrudan düzeltilmesini sağlar. Özellikle karmaşık anatomik yapılarda avantajlıdır.

Balon anjiyoplasti daha az girişimsel bir yöntemdir ancak bazı hastalarda yeniden daralma veya damar duvarında genişleme riski bulunabilir.

Stent tedavisi daralmış bölgeye mekanik destek sağlayarak damarın açık kalmasına yardımcı olur. Bununla birlikte hastanın yaşı, damar çapı ve anatomisi stent kullanımında önemlidir.

Tedavi edilmezse ne olur?

Ciddi aort koarktasyonu tedavi edilmediğinde uzun süreli yüksek tansiyon, kalp kasında kalınlaşma ve kalp yetersizliği gelişebilir.

Ayrıca aort anevrizması, aort diseksiyonu, inme ve beyin damarlarında anevrizma gibi ciddi komplikasyonların riski artabilir.

Tedavi sonrasında takip nasıl yapılır?

Aort koarktasyonu tedavi edilse bile uzun süreli takip gerektiren bir hastalıktır.

Tedavi sonrasında yüksek tansiyon devam edebilir veya yıllar içinde yeniden ortaya çıkabilir. Ayrıca tedavi edilen bölgede yeniden daralma veya damar duvarında genişleme gelişebilir.

Bu nedenle düzenli tansiyon ölçümü, kardiyoloji muayenesi, ekokardiyografi ve belirli aralıklarla BT veya MR anjiyografi yapılması önemlidir.

Egzersiz ve spor önerileri hastanın kan basıncına, aort yapısına ve uygulanan tedaviye göre kişiselleştirilmelidir.

Unutmayın: Aort koarktasyonunun başarılı şekilde tedavi edilmesi, düzenli kontrollerin sona erdiği anlamına gelmez.

Hekimler içinİlgili yayınlar ve konsültasyon

Hasta yönlendirme ve konsültasyon

Hastanızla ilgili görüşmek için 0505 310 85 00 numaralı telefondan ya dasirin.gokce@yahoo.com adresinden ulaşabilirsiniz.

Her cerrahi veya girişimsel işlemde sonuçlar kişiden kişiye değişiklik gösterebilir. İşlem öncesinde hekiminizden detaylı görüş almanız önerilir.